«Шейх» сөзін қолдану жайлы
Шейх Ибн `Усейминге мынадай сұрақ қойылды:
«Кез-келген адамды «шейх» деп атау дұрыс па?»
Шейх былай жауап берді: «Араб тілінде “шейх” сөзі тек, жасы үлкен немесе білімі мен мал-дүниесінің себебімен (адамдар) арасында ықпалы бар адамдарға ғана қолданылады. Әрі бұл сөз жас жігітке қолданылмайды. Алайда, біздің уақытта бұл сөзбен, ештеңені білмейтін надан кісіні де атайды. Менің ойымша, олай істеуге болмайды! Өйткені егер сен бір адамды “шейх” деп атасаң, ал негізінде ол білімі жоқ надан кісі болса, онда адамдар сол кісігі жайында адасуға ұрынып, оны білімді деп санайды. Одан кейін ол кісіден фәтуа сұрайды да, нәтижесінде бұл ұлы зиянға алып келеді! Өйткені, көптеген адамдар, Аллаһ бізді де, оларды да тура жолға салсын, еш білімге ие болмай, фәтуа береді, себебі олар: “Мен білмеймін” деп айтуды ұят деп санайды. Бірақ шын мәнісіне келсек, “Мен білмеймін” деген сөздер адам үшін кемелдік болып табылады. Алайда, адамның жаны, тек Аллаһтың мейіріміне бөленгендерден басқа, атақ пен абыройды жақсы көреді! Осы айтылғандарға сүйеніп, “шейх” сөзін, тек қана өзінің үлкен жасы үшін, немесе оның халық арасындағы сыйлы орны үшін, немесе білімі үшін оған лайық болған кісіге қолдану керек. Сондай-ақ, кейбір адамдар бүгін, “имам” сөзін, тіпті егер ол ғалым соқыр ілесушілердің қатарынан болса да, көптеген білім иелеріне қолданып жүр. Бұны да істемеген жөн!» (Қараңыз: “Лиқаәт Бәбул-мафтух” № 117).
